, 46 lat, jest prezydentem Warszawy od 1934 roku. Z wykształcenia ekonomista, były pułkownik wojska polskiego, legionista Piłsudskiego. W latach 30. przebudował stolicę: drogi, komunikacja, budownictwo socjalne, obowiązek szkolny do 14. roku życia. Jest jednym z najpopularniejszych polskich przywódców okresu międzywojennego, choć nie sprzeciwia się otwarcie reżimowi pułkowników.
5 września 1939 roku rząd polski opuszcza Warszawę i wyjeżdża do Lublina, Krzemieńca, a potem do Rumunii. Dowódca obrony miasta, generał , przygotowuje miasto do oblężenia. 6 września Ministerstwo Spraw Wewnętrznych mianuje Starzyńskiego, przez radio, komisarzem cywilnym obrony Warszawy. Ma pod swoją pieczą około 1,3 miliona cywilów – ludność podwoiła się wskutek napływu uciekinierów z północy i zachodu.
8 września pierwsze oddziały 4 Dywizji Pancernej docierają do miasta od południowego zachodu. 17 września sowiecka inwazja przekreśla wszelką nadzieję na odsiecz. okrąża miasto 21 września. Bombardowania lotnicze i ciężka artyleria uderzają w dzielnice cywilne. W każdym przemówieniu radiowym Starzyński wypowiada formułę, która pozostanie w pamięci zbiorowej: „Mówi Warszawa!”. 27 września kapitulacja wojskowa jest kwestią godzin.
Starzyński pozostaje na stanowisku, by pokierować cywilnym okresem przejściowym i rozmawiać z Niemcami w imieniu ludności. Zostaje w Ratuszu po kapitulacji wojskowej podpisanej przez generała Tadeusza Kutrzebę 28 września. Przez 3 tygodnie nadal zarządza miastem pod okupacją niemiecką, negocjując zaopatrzenie i organizując szpitale. 27 października 1939 roku Gestapo aresztuje go w Ratuszu. Zostaje uwięziony na Pawiaku, przewieziony do siedziby Gestapo (aleja Szucha) i przesłuchiwany. Dokładna data i miejsce jego śmierci pozostają przedmiotem sporu: wersja długo uznawana za oficjalną (deportacja do Dachau, śmierć w 1943 roku) została obalona przez nowsze badania. Według prac historyka Stefana Krzemińskiego (IPN), opublikowanych w 2014 roku, Starzyński został zamordowany w grudniu 1939 roku (prawdopodobnie 17 lub 21 grudnia) pod Warszawą, w ramach mordów na elitach podczas Intelligenzaktion. Jego ciała nigdy nie odnaleziono. Staje się cywilną ikoną obrony Warszawy.
T01-009