Na dzień 27 lutego 1940 roku, po przełamaniu pod Lähde, Mannerheim musi podjąć najtrudniejszą decyzję w swojej karierze: zalecić pokój albo kontynuować opór. Sytuacja wojskowa jest krytyczna: - 130 000 sprawnych żołnierzy fińskich na froncie karelskim (spośród 180 000 zmobilizowanych na początku) - Amunicja: zapasy dla artylerii na 12 dni - Rezerwy ludzkie wyczerpane – powołano już ostatnie roczniki, 17-latków - Obiecana pomoc aliantów zablokowana przez szwedzką i norweską odmowę tranzytu - Zagraniczni ochotnicy: około 8 700 Szwedów (SFK), 1 000 Duńczyków, 700 Norwegów – częściowo jeszcze nie na froncie; obiecana polska Brygada Podhalańska wciąż jest w trakcie formowania
28 lutego 1940 roku o 14.00 Mannerheim wzywa do swojego gabinetu w Mikkeli: Risto Rytiego (premier), Väinö Tannera (sprawy zagraniczne), Juho Niukkanena (obrona), Erika Heinrichsa (szef sztabu). Przedstawia im poufny raport wojskowy: „Armia może wytrzymać jeszcze 8 do 14 dni. Potem cały przesmyk padnie. Helsinek nie da się obronić.”
Rząd czeka na jego radę, by zdecydować, czy kontynuować walkę.
Mannerheim doradza, by natychmiast prosić o pokój. Jego zalecenie jest jednoznaczne: „Musimy prosić o pokój teraz. Każdy dzień zwłoki pogarsza warunki sowieckie.” Ryti, Tanner i Niukkanen się zgadzają. 29 lutego 1940 roku do Moskwy, za pośrednictwem Kołłontaj, trafia pierwsza oficjalna depesza. 6 marca do Moskwy jedzie delegacja. 12 marca zostaje podpisany pokój moskiewski. Mannerheim ma więc rację pod względem taktycznym, ale jego decyzja przysparza mu wewnętrznej krytyki: niektórzy oficerowie (zwłaszcza generał Wallenius) uważają, że powinien był podjąć ostatnią próbę oporu, by doczekać się interwencji aliantów. Mannerheim odpowie we wspomnieniach z 1952 roku: „Nie poświęca się własnej armii dla dyplomatycznych złudzeń.” Krzyż Mannerheima (odpowiednik niemieckiego Krzyża Rycerskiego), ustanowiony 16 grudnia 1940 roku, uhonoruje fińskich żołnierzy. Mannerheim służy dalej: jako prezydent podpisuje rozejm z 1944 roku, w 1946 roku ustępuje, mieszka w Szwajcarii, umiera w styczniu 1951 roku.
T02-033