26 stycznia 1939 roku Barcelona wpada w ręce nacjonalistów Franco. Katalonia upada, a blisko 450 000 uchodźców – żołnierzy i cywilów – ciągnie ku granicy francuskiej w chaosie Retirady. Republika kontroluje już tylko strefę centralno-południową, wokół Madrytu i Walencji.
Szef rządu, , musi określić swoją linię. Czy przedłużać opór w nadziei, że wojna europejska, którą uważa za bliską, przekształci konflikt hiszpański we front szerszej walki z faszyzmem i zmusi demokracje do interwencji? Sformułował 13 warunków pokoju, ale Londyn i Paryż się uchylają.
Wielu w jego własnym obozie w to już nie wierzy. Wyczerpani wojskowi i socjaliści chcą negocjować kapitulację, by oszczędzić krew i uzyskać gwarancje ochrony przed represjami. Armia republikańska jest wykrwawiona, zaopatrzenie się załamało, morale podupadło. Negrín musi rozstrzygnąć: prowadzić opór do upadłego, szukać pokoju negocjowanego, by ograniczyć rozlew krwi, czy zorganizować uporządkowane wygnanie kadr republikańskich? Od tego zależy los setek tysięcy żołnierzy.
Negrín prowadzi dalej opór, stawiając na bliską wojnę europejską: nawołuje do oporu do końca, mając nadzieję przetrwać do wybuchu wojny powszechnej. Jego autorytet jednak słabnie. W marcu 1939 roku pułkownik Casado, wspierany przez umiarkowanych socjalistów, buntuje się przeciwko niemu w Madrycie, by negocjować pokój z Franco – negocjacje te zakończą się jedynie bezwarunkową kapitulacją. Madryt upada 28 marca, a Franco ogłasza koniec wojny 1 kwietnia. Zakład Negrína na interwencję z zewnątrz zawodzi: wojna europejska wybuchnie o 5 miesięcy za późno dla Republiki. Represje frankistowskie spadają wówczas na pokonanych. Wielu republikanów ruszy na wygnanie lub do francuskich obozów.
T00-052