zbiera tego ranka w willi nad jeziorem Großer Wannsee 14 wysokich urzędników SS, partii i ministerstw Rzeszy. Kilka miesięcy wcześniej Hermann Göring zlecił mu przygotowanie „całościowego rozwiązania” tego, co reżim nazywa kwestią żydowską, i teraz Heydrich przewodniczy obradom. U jego boku siedzi , który zredagował zaproszenie i przygotowuje protokół.
Maszyna śmierci już działa na wschodzie: za armiami frontu wschodniego mobilne oddziały rozstrzeliwują dziesiątki tysięcy Żydów, a pierwsze ośrodki masowego zabijania zaczynają działać. Deportacja w skali całego kontynentu przekracza jednak możliwości samej policji. Wymaga kolei, prawa o obywatelstwie, zajmowania mienia i zgody administracji cywilnej – a to dźwignie w rękach sekretarzy stanu, zazdrośnie strzegących swoich kompetencji. Pozostaje też palące zagadnienie prawne Mischlinge, czyli osób o mieszanym pochodzeniu, które ministerstwa chcą potraktować po swojemu.
Heydrich musi narzucić swoją linię temu zgromadzeniu: potwierdzić pierwszeństwo SS i od razu zmusić każde ministerstwo do całkowitej deportacji; pójść na kompromis i ustąpić pola prawnikom, takim jak , który w sprawie losu Mischlinge forsuje konkurencyjne rozwiązanie administracyjne; albo zostawić otwarte punkty sporne, by nie zrażać administracji i zdobywać jej współdziałanie etapami.
narzucił koordynację aparatu ministerialnego na rzecz SS: konferencja uznała, że Żydzi Europy – w protokole sporządzonym przez Adolfa Eichmanna wpisano liczbę ponad 11 milionów – zostaną deportowani na wschód i poddani pracy przymusowej aż do wyniszczenia, a resztę należy „odpowiednio potraktować”. Konferencja w Wannsee nie postanowiła niczego nowego: masowe mordy już się zaczęły. Przypieczętowała natomiast podporządkowanie ministerstw machinie zagłady i rozstrzygnęła spory kompetencyjne. W kwestii Mischlinge, w której własne stanowisko forsował , nie osiągnięto twardego porozumienia i dyskusje trwały dalej. W ciągu następnych 3 lat nazistowskie Niemcy i ich pomocnicy zamordowali blisko 6 milionów Żydów. Zachował się tylko 1 z 30 egzemplarzy protokołu, odnaleziony w 1947 roku: pozostaje pisemnym dowodem biurokratycznej koordynacji ludobójstwa.
T10-062