, wiceprzewodniczący Rady Ministrów od 23 czerwca, zamierza doprowadzić do tego, by parlamentarzyści – posłowie i senatorowie zebrani jako Zgromadzenie Narodowe w kasynie w Vichy – przegłosowali marszałkowi Pétainowi pełnię władzy konstytucyjnej. 10 lipca 1940 obecnych jest około 670 parlamentarzystów; 80 utknęło w Casablance (sprawa statku Massilia), inni są w niewoli lub w strefie okupowanej, a posłowie komunistyczni zostali pozbawieni mandatów w styczniu 1940.
Proponowany tekst daje Pétainowi „pełnię władzy w celu ogłoszenia nowej konstytucji Państwa Francuskiego”. To akt zgonu III Republiki. Laval, mistrz politycznych manewrów, musi zdobyć jak najszerszą większość, by nadać temu krokowi pozór prawomocności.
Ma do dyspozycji 3 metody: nacisk i zastraszanie niezdecydowanych, uspokajający argument o głosowaniu „przejściowym” do czasu wyzwolenia terytorium albo czyste rozwiązanie siłowe. Wybór zdecyduje o formie – legalnej lub brutalnej – likwidacji Republiki.
Laval łączy nacisk z obietnicami składanymi niezdecydowanym. 10 lipca 1940 Zgromadzenie Narodowe przyznaje Pétainowi pełnię władzy 569 głosami za, przy 80 przeciw i około 20 wstrzymujących się lub niegłosujących. Następnego dnia Pétain ogłasza pierwszy akt konstytucyjny i obwołuje się „szefem Państwa Francuskiego”: III Republika zostaje zniesiona. Laval staje się najsilniejszą postacią reżimu; w grudniu 1940 zostaje na pewien czas odsunięty, a w 1942 wraca do władzy, by prowadzić kolaborację. Osądzony po wyzwoleniu, zostaje skazany na śmierć i rozstrzelany w październiku 1945. Głosowanie z 10 lipca pozostaje jednym z najbardziej spornych momentów w dziejach francuskiego parlamentaryzmu, symbolem abdykacji Republiki wobec klęski.
T04-052