Marszałek , lat 72, dowodzi armią fińską od wybuchu wojny zimowej 30 listopada 1939 roku. Przez blisko 15 tygodni jego oddziały zadawały Armii Czerwonej przerażające straty wśród mrozu i lasów, lecz sowieckie kleszcze się zacisnęły.
Na Przesmyku Karelskim Finowie wycofali się na linię tylną po porzuceniu linii pośredniej w połowie lutego. Na początku marca zatoka Wyborska (Viipuri) pozostaje zamarznięta: wykorzystując ten niezwykły lód, atakuje wybrzeże, obchodząc ufortyfikowane wyspy, gdzie fińskie garnizony bronią się godzina po godzinie. 30 sowieckich dywizji, ponad 1 000 czołgów i 1 000 samolotów naciska na miasto. Łączność radiowa Finów jest przerwana, oddziały walczą w izolacji, a pocisków brakuje.
Wyborg jest drugim miastem kraju i ostatnią kartą, jaką Finlandia może rzucić na stół rokowań w Moskwie. Tam fińska delegacja omawia drakońskie warunki Mołotowa. Na froncie Mannerheim musi zdecydować o losie linii wyborskiej, gdy wojna dobiega końca.
Mannerheim broni Wyborga do końca, jako ostatniej dźwigni dyplomatycznej, podczas gdy jego ludzie toczą w zatoce bitwę równie krwawą jak pod Summą. Opór garnizonów wysp i przedmieść kupuje Helsinkom cenny czas. Lecz armia fińska znajduje się poza punktem załamania – brak amunicji artyleryjskiej, zużyte karabiny, oddziały zredukowane do ułamków. 12 marca 1940 roku delegacja przyjmuje w Moskwie warunki sowieckie; traktat zostaje podpisany w nocy z 12 na 13 marca, a zawieszenie broni wchodzi w życie w południe. Finlandia oddaje Przesmyk Karelski i Wyborg – około 10% swojego terytorium i 12% ludności. Z około 200 000 żołnierzy traci 25 000 poległych; ZSRR – być może 250 000. W pożegnalnym rozkazie Mannerheim nazywa armię „niepokonaną”.
T03-080