Rankiem 17 czerwca 1940 nie pełni już żadnej oficjalnej funkcji: Reynaud podał się poprzedniego wieczoru do dymisji, a wraz z nim rozpadł się rząd, w którym de Gaulle był podsekretarzem stanu. Władzę ma teraz Pétain, który szykuje się do prośby o rozejm. De Gaulle, oficer czynnej służby, który otwarcie krytykował tę drogę, wie, że może zostać aresztowany.
Brytyjski generał , oficer łącznikowy przy Reynaudzie, podsuwa mu wyjście: samolot czeka na lotnisku Mérignac, pół godziny drogi od Bordeaux. De Gaulle ma kilka godzin na decyzję.
Opcje są wyraźne i brzemienne w skutki: zostać we Francji i podporządkować się legalności nowego reżimu; spróbować dotrzeć do Afryki Północnej z grupą parlamentarzystów, by tam prowadzić dalej wojnę; albo wyjechać za granicę, bez mandatu i bez wojska. Dzień wcześniej Reynaud kazał mu przekazać 100 000 franków z tajnych funduszy na rozpoczęcie działań. Potajemny wyjazd byłby skokiem w nieznane, który w oczach państwa francuskiego uczyniłby z niego buntownika.
De Gaulle leci samolotem Spearsa do Londynu i kontynuuje walkę. Około 09:30 wsiada w Mérignac na pokład de Havillanda Flamingo należącego do Spearsa, razem ze swoim adiutantem Geoffroyem de Courcelem, i startuje do Anglii; maszyna ląduje jeszcze tego dnia w Heston pod Londynem. Spears napisze później, że widział w nim człowieka, „który wie, że właśnie przekroczył Rubikon”. Nazajutrz, 18 czerwca, de Gaulle wygłasza swój Apel w BBC. Ten potajemny wyjazd, bez mandatu, daje początek Wolnej Francji; przyniesie też de Gaulle'owi wyrok śmierci wydany zaocznie przez trybunał wojskowy Vichy w sierpniu 1940 roku. De Courcel pozostanie jednym z jego wiernych współpracowników, późniejszym sekretarzem generalnym przy prezydencie Republiki.
T04-023