ma 41 lat i jest bawarskim adwokatem katolikiem, przezywanym „Ochsensepp” („Wół Josef”) z powodu postury. Praktykujący katolik, od 1933 roku przeciwnik nazizmu, związany z kardynałem Faulhaberem z Monachium. W 1939 roku wszedł do sieci oporu generała majora Hansa Ostera z Abwehry i admirała Wilhelma Canarisa. Jego zadanie: wykorzystać kontakty w Watykanie (zwłaszcza z mons. Ludwigiem Kaasem, dawnym przywódcą niemieckiej partii Centrum, od 1933 roku przebywającym na emigracji w Rzymie i doradzającym Piusowi XII), by otworzyć kanał tajnych rokowań między niemieckim ruchem oporu a aliantami.
Hipoteza: jeśli Watykan zgodzi się pośredniczyć, Brytyjczycy (Chamberlain i Halifax) mogliby obiecać pokój wynegocjowany pod warunkiem, że niemiecki ruch oporu obali Hitlera przed rozpoczęciem Fall Gelb. Proponowane warunki pokoju: przywrócenie granicy wersalskiej, demokratyzacja Niemiec, wycofanie się z Polski i Czechosłowacji.
Od 6 grudnia 1939 do 26 lutego 1940 roku Müller odbywa 6 podróży do Rzymu. Spotyka się z Kaasem, z kardynałem Maglionem (sekretarzem stanu) i pośrednio z samym Piusem XII. Papież zgadza się przekazać wiadomość do Londynu. Za pośrednictwem brytyjskiego posła przy Watykanie, sir D'Arcy'ego Osborne'a, zostają nawiązane kontakty z lordem Halifaxem, szefem Foreign Office.
Halifax musi zdecydować, jak odpowiedzieć.
Halifax wybiera zwłokę dyplomatyczną: gra na czas, a jednocześnie sprawdza szczerość niemieckiego ruchu oporu. Za pośrednictwem Osborne'a Londyn deklaruje gotowość do rozmów z przyszłym, nienazistowskim rządem niemieckim, lecz uznaje obietnice i źródła opozycji za zbyt mgliste. Sprawozdanie z tych watykańskich sondaży, sporządzone przez Hansa von Dohnanyiego i znane jako X-Report, trafia do Hansa Ostera i Ludwiga Becka. Siatce Oster–Beck–Canaris nie udaje się jednak zorganizować puczu: Brauchitsch ustąpił już Hitlerowi w listopadzie 1939 roku, więc wojskowy zamach stanu staje się niemożliwy. X-Report krąży po cichu w kręgach niemieckiej opozycji do kwietnia 1940 roku. 3 maja 1940 roku Müller, wysłany przez krąg Ostera, uprzedza Watykan o bliskiej inwazji na Holandię i Belgię, a Stolica Apostolska przekazuje ostrzeżenie Holendrom i Belgom – gest, który kręgowi Ostera zostanie później zarzucony jako zdrada. W kwietniu 1943 roku Müller zostaje aresztowany przez Gestapo przy rozbijaniu siatki Canarisa. Przeżywa Buchenwald i Flossenbürg. Po wojnie jest ministrem sprawiedliwości Bawarii w latach 1947–1952 i współzałożycielem bawarskiej CSU. Umiera w 1979 roku. Jego watykańska korespondencja pozostaje jednym z najbardziej spornych elementów sprawy „ i Zagłada”.
T02-046