Po 2 miesiącach kampanii (kwiecień–czerwiec 1940) norweski opór dobiega końca. Alianci, pochłonięci załamaniem we Francji, ewakuują rejon Narwiku. Premier z Partii Pracy i król – który odmówił uznania kolaboranckiego rządu Quislinga – nie mają już terytorium do obrony. Tromsø na dalekiej północy jest ostatnim portem, który pozostał wolny, i od kilku tygodni pełni funkcję tymczasowej stolicy.
7 czerwca brytyjski krążownik HMS Devonshire jest gotów zabrać na pokład króla, rząd i rodzinę królewską. Pytanie dotyczy nie tylko ucieczki, lecz także wyboru miejsca, z którego prowadzić dalej walkę. Norwegia dysponuje ogromnym atutem: flotą handlową, jedną z największych na świecie, zarekwirowaną w kwietniu i zarządzaną przez Nortraship; jej statki, rozproszone po wszystkich morzach, mogą stać się dla obozu alianckiego zasobem o wielkim znaczeniu strategicznym.
Nygaardsvold musi zdecydować o miejscu wygnania – bliskość walki czy maksymalne bezpieczeństwo – wiedząc, że ten wybór przesądzi o miejscu Norwegii w koalicji.
Nygaardsvold udał się do Londynu, jak najbliżej centrum kierowania wojną. Król, rząd i rezerwy złota Banku Norwegii wsiedli na pokład Devonshire i dotarli do Londynu, skąd Norwegia prowadziła wojnę do 1945 roku. Flota handlowa, zarządzana przez Nortraship z Londynu i Nowego Jorku, dała aliantom decydujące wsparcie w postaci tankowców i frachtowców – za wysoką cenę: w czasie wojny zatopiono kilkaset statków, a zginęły tysiące norweskich marynarzy. Nygaardsvold wrócił do kraju w 1945 roku, gdzie jego kierowanie obroną w kwietniu 1940 roku poddano krytyce; wycofał się z życia politycznego i zmarł w 1952 roku. Opowiedzenie się króla i rządu, a przede wszystkim floty po stronie aliantów uczyniło z Norwegii sojusznika znacznie bardziej użytecznego, niż zapowiadała to jej klęska wojskowa.
T04-008