Na Kremlu rządzi ZSRR niepodzielnie. Od paktu z 1939 roku porozumienie z Berlinem uczynił kamieniem węgielnym swojego bezpieczeństwa, przekonany, że Hitler nie zwróci się przeciwko niemu, dopóki Anglia stawia opór.
Sygnały ostrzegawcze napływają jednak zewsząd. 20 marca 1941 roku jego ambasador w Waszyngtonie przekazuje dokładne ostrzeżenia o zamiarach Niemiec; tego samego dnia GRU przedstawia mu plan ataku. Niemieckie samoloty rozpoznawcze regularnie naruszają sowiecką przestrzeń powietrzną. Jego generałowie domagają się postawienia w stan gotowości jednostek na zachodzie i widocznej mobilizacji.
Stalin widzi w tym wszystkim manewr mający wciągnąć go do wojny. Jego obsesją jest, by nie dać Niemcom najmniejszego pretekstu do ataku. Aby uspokoić Berlin, ZSRR dostarcza rekordowe ilości zboża i ropy – ładunki wyruszają czasem, choć Niemcy w ogóle ich nie zamówili. Kiedy niemiecki samolot awaryjnie ląduje, pilota się karmi i odsyła.
Między pozwoleniem swoim wojskom na obronę i rozwinięcie szyków a kontynuowaniem polityki ustępstw za wszelką cenę Stalin musi dokonać wyboru.
Stalin kontynuował politykę ustępstw aż do ślepoty: żadnych prowokacji, dostawy utrzymane. Odmówił postawienia wojsk zachodnich w stan gotowości bojowej, obawiając się, że taki gest „sprowokuje” Hitlera. Rozkazał nie strzelać do niemieckich samolotów rozpoznawczych przelatujących nad terytorium ZSRR. Dostawy gospodarcze szły w rekordowym tempie aż do przeddnia inwazji. Swoim generałom rzucił, że jeśli ktoś bez zezwolenia sprowokuje Niemców na granicy, „polecą głowy”. Ten upór sprawił, że 22 czerwca 1941 roku została zaskoczona: lotnictwo zniszczono na ziemi, jednostki okrążono, a już w pierwszych tygodniach do niewoli trafiły setki tysięcy żołnierzy. Rzadko który przywódca zapłacił tak wysoką cenę za odmowę uwierzenia w to, co mówiły mu własne służby.
T07-031