Latem 1939 roku, półtora roku po Anschlussie, Wiedeń żyje w atmosferze administracyjnego terroru. Gestapo, którego wiedeńska Leitstelle stanie się największą regionalną placówką Rzeszy, metodycznie prześladuje ludność żydowską. W kamienicach stosunki sąsiedzkie stają się napięte; rewizje i aresztowania stały się codziennością.
Małżeństwo austriackich urzędników bez szczególnego zaangażowania politycznego mieszka nad żydowską rodziną. Sąsiad podsuwa im, że można „zaskarbić sobie względy” – a czasem zarobić kilka marek – donosząc o wizytach u rodziny mieszkającej piętro niżej. Ta propozycja stawia zwyczajne małżeństwo przed natychmiastowym wyborem moralnym, w mieście, gdzie donoszenie stało się gestem niemal powszednim.
Prace historyków badających Gestapo wykazały, że aparat represji opierał się w ogromnej mierze na spontanicznych donosach ludności: mając zaledwie około 900 funkcjonariuszy i pracowników, wiedeńska Leitstelle nie mogłaby działać bez tych zgłoszeń. , który zbadał akta Gestapo z Würzburga i Dolnej Frankonii, ustalił, że w zbiorze 175 spraw mających na celu społeczną izolację Żydów około 57% rozpoczynało się od donosu ze strony ludności, a Gestapo wykryło samodzielnie tylko jeden przypadek. Udokumentowanymi motywami były zawiść, uraza, spory prywatne, chęć zysku lub poczucie spełniania „obowiązku obywatelskiego”. Wielu sąsiadów także milczało, a niektórzy pomagali prześladowanym, ryzykując życie. Donosicielstwo sąsiedzkie było więc jednym z głównych trybików machiny prześladowań.
T00-081