Ambasador otrzymuje 26 listopada 1941 roku w gabinecie sekretarza stanu w Waszyngtonie dokument liczący 10 punktów, wręczony przez Cordella Hulla. Ton jest uprzejmy, lecz żądania nie pozostawiają złudzeń: całkowite wycofanie wojsk japońskich z Chin i Indochin, uznanie wyłącznie rządu Czang Kaj-szeka, faktyczne porzucenie paktu trzech. Nomura, stary marynarz mianowany na to stanowisko ze względu na uczciwość i przyjaźnie w Ameryce, od razu ocenia, jakie wrażenie tekst wywoła w Tokio. Od miesięcy, a od połowy listopada wraz ze specjalnym wysłannikiem , który do niego dołączył, z mozołem podtrzymuje nić dialogu, którą twardogłowi z japońskiego sztabu uważają już za zerwaną.
Ambasador nie wie jednak rzeczy najważniejszej: decyzje zapadają gdzie indziej. Po drugiej stronie Pacyfiku decyzja o wojnie dojrzała podczas jesiennych konferencji cesarskich, a flota po cichu wychodzi w morze, poza zasięgiem spojrzeń. Rozmowy, które Nomura prowadzi z upartą szczerością, są bez jego wiedzy pozbawione wszelkiej treści. Przełożeni trzymają go w niewiedzy, a jego dobra wiara służy im za zasłonę. Każda depesza, którą wyśle, każdy krok, który podejmie, wpisze się w negocjacje już skazane na niepowodzenie.
Nomurze pozostaje wąski, niemal znikomy, lecz realny margines: własne sumienie i własny gest. Wobec tekstu, który brzmi jak zerwanie, może na miejscu przekonywać do kompromisu w ostatniej chwili, zrezygnować ze stanowiska, zamiast brać na siebie zerwanie, albo wiernie przekazać notę do Tokio, w niezmienionej postaci.
Nomura i Kurusu wiernie przekazali notę Hulla do Tokio, które odebrało ją jako niedopuszczalne ultimatum i uznało za potwierdzenie, że wojna jest nieunikniona. Mimo to Nomura prowadził dalej rozmowy, które nie miały już przedmiotu: flota admirała wyszła w morze 26 listopada (czasu japońskiego) w kierunku Pearl Harbor. 7 grudnia 1941 roku atak kosztował życie około 2 400 Amerykanów, a 18 okrętów zostało zatopionych lub uszkodzonych; Nomura wręczył Hullowi notę o zerwaniu z opóźnieniem, już po rozpoczęciu bombardowania. Głęboko upokorzony tym, że posłużył za przykrywkę ataku z zaskoczenia, o którym nie wiedział, został w 1942 roku odesłany do kraju; reputacja człowieka szczerego zapewniła mu pewną wyrozumiałość historyków.
T09-057